zaterdag 7 maart 2020

Logicomix - Apostolos Doxiadis en anderen

Een graphic novel waarin zoals de ondertitel al zegt er een epische zoektocht naar de waarheid wordt weergegeven. En wel de zoektocht van wiskundige en filosoof Bertrand Russell. Best een heikele onderneming van de makers maar wat mij betreft zeer geslaagd.

Het boek geeft weer hoe het boek tot stand is gekomen, de grote speech van Bertrand Russell en daarmee zijn hele levensverhaal. De afwisseling van deze drie gezichtspunten maakt de zwaarte van het onderwerp wat beter behapbaar. Want zwaar is het wel. Echt een verhaal om het hoofd er goed bij te houden. Het gaat immers om het kunnen grijpen van de waarheid en het telkens weer ervaren dat het tussen de vingers doorglipt.

De stripvorm is redelijk klassiek met heldere kleuren en relatief simpele figuren. De uitdrukkingen van de mensen zijn doeltreffend weergegeven en hier en daar wordt er met de bladspiegel gespeeld.

Wat de filosofie betreft voelt het als een prachtige inleiding voor mensen die daar wat van willen proeven.

Mag ik even iets tegen je aanhouden? - Japke-d. Bouma

Na tien jaar actief zijn in de medezeggenschap waarvan zes als een van de voorzitters in de OR, nam ik vorig jaar afscheid om ruimte te maken voor fris bloed. Bij het laatste etentje van de OR in die samenstelling werd een ABC voorgelezen waar iedereen in voorkwam en kregen de leden die zich niet meer verkiesbaar hadden gesteld een cadeau. Mijn cadeau was dit boek met de begeleidende woorden dat ik altijd zo kritisch was op taal. Niet dat ik goed ben in taal, verre van, maar wat mij betreft moeten notulen kloppen en brieven helder zijn in hun bedoeling. Wel grappig dat mijn luis-in-de-pels gedrag ook nog een boek over taal heeft opgeleverd.

Al had ik wel eens van Japke-d. Bouma gehoord, ik had nog nooit iets van haar gelezen. En helaas ben ik er nu niet echt door gegrepen. Dat komt misschien ook omdat in een boek als dit columns gebundeld zijn en ik er dan altijd meerdere achter elkaar ga lezen terwijl ze geschreven zijn om er hooguit een per dag te lezen. Zo gebundeld komen ze op mij over als een bepaald trucje om naar taal te kijken met een ondertoon van wat ben ik toch leuk en scherp.
Uit de stukjes van Paulien Cornelisse spreekt liefde en verwondering over de taal en dat mis ik bij Japke-d. Bouma ondanks dat ze ook wel daadwerkelijk scherp en hier en daar grappig is.

maandag 2 maart 2020

Clarkesworld Magazine Issue 160 January 2020

Het januarinummer van Clarkesworld Magazine bevat 6 korte verhalen van Amerikaanse, Slovaakse, Koreaanse en Chinese hand plus vier non-fictie artikelen en een cover geïllustreerd door een Spaanse met name game ontwerper.

Erg leuk en goed opgebouwd vind ik Monster geschreven door Naomi Kritzer. Heden wordt uitgelegd aan de hand van fragmenten uit het verleden. Het gaat over gepest worden, er niet bij horen, jezelf zijn en oplossingen bedenken. Voor mij herkenbaar en daarom ook aardig om te lezen. En het gaat over hij die vroeger een vriend was, die nu een monster is geworden. Dat ken ik eerder andersom en daarom ook eens interessant om mee te beleven. Het is zo natuurlijk geschreven dat heel makkelijk is om meegenomen te worden in deze bekende situatie. En toch staat het niet voor niets in een blad met SFF-verhalen.

In The AI That Looked at the Sun laat de Slovaakse Filip Hajdar Drnovšek Zorko ons ervaren wat er met een IA gebeurt die zelfbewust wordt. Wat mij betreft altijd een onderwerp dat blijft boeien omdat het de mogelijkheden van wat er in de toekomst gaat gebeuren blijft onderzoeken.

Rita Chang-Eppig gaat nog een stap verder in The Last to Die waarin de mensen die zich niet hebben laten cybernizeren op een eiland zijn verzameld om daar te sterven. Een gecybernizeerde maakt kennis met mensen op dat eiland en komt er achter dat er voordelen zijn aan sterven.
Een mooi verhaal dat me weer eens liet stilstaan bij onze verbeterdrang en dat we wel eens te ver kunnen gaan.

Want verbeteren willen we. Zo laat ook het verhaal The Perfect Sail zien geschreven in het Koreaans door I-Hyeong Yun en vertaald door Elisa Sinn en Justin Howe. Hierin zien we een wereld waarin vele versies van onszelf leven en er ervaringen van anderen aan ons toegevoegd kunnen worden. De vraag is wat er dan gaat gebeuren. Weer een mooie denkmogelijkheid.

En als je denkt dat ouderen altijd vast willen blijven houden aan oude tradities dan is het Chinese verhaal The Ancestral Temple in a Box door Chen Qiufan en vertaald door Emily Jin, een mooi verhaal om je te laten verrassen. Tijdens het lezen vroeg ik me maar de hele tijd af waar dit heen moest gaan tot ik op een zeer bevredigend einde getrakteerd werd .

Nikopol-trilogie: Deel 2 Lady in Blue

Het eerste deel van de Nikopol-trilogie had bij mij verwachtingen geschapen voor dit tweede deel die helemaal niet uitkwamen. Het speelt zich weliswaar af in hetzelfde universum en het tijdstip waar we op het einde van het eerste deel zijn achtergebleven maar het richt zich op andere spelers in het verhaal. Het kostte mij dan ook even tijd om mijn verwachting hier naar toe bij te stellen.

Bij het openen van het boek viel er een krant uit. Ik nam aan dat degene van wie ik dit boek geleend had dat er zelf een keer ingestopt had. Maar bij nader inzien bleek deze krant bij het verhaal zelf te horen. Het bericht over nieuws dat uit de toekomst naar het verleden zou zijn geseind. Oftewel over wat ons nog allemaal te wachten staat. De krant is van 1995 en het verhaal speelt zich af in 2025. Door het nu in 2020 te lezen voelt het alsof ik nu in de toekomst leef, een gevoel dat ik niet vaak gehad heb.

Lady in Blue is niet voor de poes. Zij is het die de berichten naar het verleden heeft gestuurd. En zij is het die heel wat gruwelen meemaakt waarbij zij zich uitstekend weet te weren, ook al heeft zij niet helemaal controle over wat er met haar gebeurt. Een typisch Enki Bilal thema, zou ik zo denken.

De tekeningen zijn weer van adembenemende gruwelijk- en schoonheid. Eerst lijken het kleurpotloodtekeningen maar bij nader inzien is er nog veel meer aan de hand. Tekeningen om lang naar te kunnen kijken.

maandag 17 februari 2020

Het Gouden Paviljoen - Yukio Mishima

Ergens in mijn tienerjaren heb ik een kort moment gehad dat de Japanse cultuur mij fascineerde. Ik had ergens gelezen dat niet-Japanners nooit werkelijk de Japanse cultuur werkelijk kunnen bevatten en dat maakte het alleen maar nog aantrekkelijker. In deze tijd kocht ik twee boeken die met Japan te maken hadden en een daarvan was dit boek, Het Gouden Paviljoen.

Onlangs zag ik een boekenblogger over dit boek schrijven en dat rakelde bij mij de herinnering op aan mijn korte Japanliefde. En ook dat ik het boek destijds wel heb gelezen maar er geen chocola van kon maken. Ik was dan ook benieuwd hoe dat zou zijn wanneer ik het nu, meer dan dertig jaar later, nog eens zou lezen. En tot mijn genoegen stond het boek nog altijd in mijn boekenkast dus kon ik er zo in beginnen.

Bij het lezen van het eerste hoofdstuk was ik gelijk geraakt over hoeveel ik er nog van herkende. Niet van de exacte woorden maar wel van de sfeer, van de omgeving en van bepaalde gebeurtenissen. Wanneer ik nu iets nieuws lees, ben ik vaak binnen enkele maanden al het hoe en wat kwijt. Het lijkt erop dat wat ik vroeger heb gelezen beter in mijn hoofd bewaard is gebleven.

Ik denk dat ik nu ook begrijp waarom ik destijds dit boek niet kon volgen. De hoofdpersoon reageert dikwijls anders op een gebeurtenis dan dat ik zou doen. Als tiener had ik daar nog minder ervaring mee. Daar komt ook nog bij kijken dat naast dat deze hoofdpersoon een emotionele psychische storing heeft, ook nog eens uit een heel andere misschien wel onbegrijpelijke cultuur komt. Nu vind ik het juist wel intrigerend om aan te voelen welke van deze twee het is wat hem in verschillende situaties voor mij afwijkend doet reageren.

The Scar - China Miéville


Nadat ik eerder vorig jaar Iron Council van China Miéville van een collega te leen had gekregen, werd al snel The Scar ook in mijn handen gedrukt. Maar ondanks mijn enthousiasme over Iron Council, liet ik The Scar nog een tijd liggen. Dit ligt zeker niet aan het verhaal maar zit hem in de intensiteit van China Miéville. Zodra ik tekst van hem begin te lezen, landt er gelijk een hele wereld op mijn schouders, een wereld die vol zit met wezens met ieder hun eigen verlangens, motieven en geschiedenissen. Het is misschien wel een beetje te veel van het goede allemaal. Waar je China Miéville in ieder geval niet van kan beschuldigen is dat hij een oppervlakkige schrijver is.

In The Scar wordt een vluchteling uit New Crobuzon gevolgd. In haar vlucht wordt ze zelf gegijzeld door een drijvende stad waar iedereen die daarin wordt opgenomen, een deel daarvan uitmaakt voor het leven. De gebeurtenissen die daarna elkaar in een rap tempo opvolgen zijn zo dynamisch en fantastisch zonder over de kop te zijn, dat het me dikwijls duizelden. Dat maakt het lezen van China Miéville dan ook een inspanning in plaats van een ontspanning. En toch vind ik het zo fascinerend dat ik het boek ook niet onuitgelezen weg kan leggen.

Dit maakte ook dat ik me afvroeg waarom ik eigenlijk boeken lees. En dan specifiek in dit genre, de science fantasy.  Blijkbaar is het niet alleen ontspanning wat ik in deze boeken zoek. Het is vooral ook het buiten de geëigende denkpaden kunnen komen. Ik ben van mijzelf niet zo flexibel in mijn denken. Boeken zoals deze die mij ideeën aan de hand doen die nooit in mij op zullen komen, verbreden mijn eigen ervaringen. Ja, ik denk dat dit de meerwaarde is van het lezen van dit soort boeken en dan is het de inspanning die nodig is om het allemaal te kunnen volgen, het zeker waard.

Ype 8: De Tand des Tijds - Ype Driessen

Op https://fotostrips.nl/ verschijnt zeer regelmatig een nieuwe autobiografische fotostrip van de hand van Ype Driessen. En na verloop van tijd worden deze dan gebundeld uitgegeven. De Tand des Tijds is het achtste boekje dat op deze manier tot stand is gekomen.

Ik weet nog hoe ik dag na dag met Ype zijn voortand heb meegeleefd. En juist zijn bijna-obsessie met knap zijn (zie ook alle strips over de sportschool) maakt het extra grappig nu hij hier koketteert met het verlies van een van zijn voortanden.

Elke dag een nieuwe strip lezen is leuk maar het in boekvorm in een rap tempo achter elkaar lezen heeft zo weer zijn eigen charme. Zoals rode draden die in een keer lezen makkelijker te volgen zijn.

En wat al helemaal fijn is, is dat het nooit verveelt.



Clarkesworld Magazine Issue 238 July 2026

Het julinummer van Clarkesworld Magazine bevat zeven korte science fiction/fantasy verhalen, een wetenschappelijk artikel, twee interviews ...